Poznaj PKO Bank Polski Ekstraklasę #14: Raków Częstochowa

Kiedy Raków Częstochowa zagrał w finale Pucharu Polski? Dlaczego obecny sezon PKO Ekstraklasy jest najlepszym w historii klubu? Jakie związki z Rakowem mieli byli kapitanowie reprezentacji Polski – Jakub Błaszczykowski oraz jego wujek Jerzy Brzęczek? Ile pieniędzy dostanie Raków za sprzedaż obrońcy Kamila Piątkowskiego do Red Bulla Salzburg? Na te i inne pytania odpowiadamy w czternastym odcinku cyklu „Poznaj PKO Bank Polski Ekstraklasę”.
około min czytania
 

1. Jak powstał Raków Częstochowa?

Herb klubu 01.jpg
Herb klubu.

Raków Częstochowa został założony w marcu 1921 r. jako „Racovia” (w nawiązaniu do dzielnicy Częstochowy o tej samej nazwie – Raków). Dokonali tego osób: dr Jan Baścik, Marian Federak, Jan Łoboda, Janusz Kaźmierczak, Antoni Kiełbasiński oraz Wacław Sabczyk. Początkowo emblemat klubu stanowiła czarna tarcza z zieloną literą „R”, a jego barwy były zielono-czarne.

Od 1924 r. Racovia rozpoczęła udział w rozgrywkach mistrzowskich z klubami częstochowskimi, jednak już rok później klub został rozwiązany. Powodem był brak oficjalnej rejestracji klubu w siedzibie województwa kieleckiego. Wkrótce potem klub piłkarski został reaktywowany jako Robotniczy Klub Sportowy Raków. Mimo braku rejestracji drużyna brała udział w rozgrywkach C-Klasy, a następnie B-Klasy oraz A-Klasy.

W czasie drugiej wojny światowej klub przestał funkcjonować, a po zakończeniu konfliktu zbrojnego związał się z Hutą Częstochowa, od której dostał wsparcie finansowe. Powstało wtedy kilka sekcji: bokserska, szachowa, tenisa stołowego i siatkówki. Sekcja piłki nożnej ruszyła oficjalnie dopiero w 1949 r. W pierwszych latach po wojnie klub występował pod nazwą „Stowarzyszenie Sportowe Stal Raków”.

Drużyna piłkarska robiła coraz większe postępy, aż w 1962 r. awansowała do rozgrywek drugiej ligi. Na najwyższym szczeblu rozgrywek po raz pierwszy zagrała w 1994 r. Jej obecne barwy są czerwono-niebieskie, ale w herbie znajduje się data utworzenia klubu w pierwszej formie – 1921. Przydomki drużyny to „Czerwono-Niebiescy”, a także „Krzyżowcy” lub „Medaliki” – w nawiązaniu do Jasnej Góry i kultu maryjnego w Częstochowie.

2. Raków w tabeli wszech czasów

Po 21 latach przerwy, wywalczyli awans do PKO Bank Polski Ekstraklasy. Fot Agencja Forum 2.jpg
Po 21 latach przerwy wywalczyli awans do PKO Bank Polski Ekstraklasy. Fot Agencja Forum.

W tabeli wszech czasów PKO Ekstraklasy Raków zajmuje 41. miejsce. Na najwyższym szczeblu rozgrywek drużyna z Częstochowy gości dopiero szósty sezon. Najpierw występowała tu w latach 1994-1998, a następnie spadła do drugiej, trzeciej, a nawet czwartej ligi.

Po wielu latach starań „Czerwono-Niebiescy” powrócili na szczyt. Latem 2019 r., po 21 latach przerwy, wywalczyli awans do PKO Bank Polski Ekstraklasy. Obecne rozgrywki stanowią więc dopiero drugi sezon Rakowa po powrocie do elity.

Na najwyższym szczeblu Raków rozegrał 187 meczów, zdobywając 217 punktów. Wygrał 60 spotkań, 46 zremisował i doznał 81 porażek. Bilans bramek to 198 goli strzelonych i 257 straconych – łącznie minus 59 (podane liczby były aktualne od 22 grudnia 2020 roku aż do wznowienia rozgrywek, pod koniec stycznia 2021 r.

3. Największe sukcesy

Obecny sezon – jak na razie – jest najlepszy w historii klubu. Fot Agencja Forum.jpg
Obecny sezon – jak na razie – jest najlepszy w historii klubu. Fot Agencja Forum.

W 1967 r. drużyna Rakowa Częstochowa, która występowała zaledwie na poziomie trzeciej ligi, wywalczyła awans do finału Pucharu Polski. Dojście na tak wysoki szczebel tych rozgrywek do dziś stanowi największy sukces w historii klubu. 9 lipca w finale w Kielcach RKS został pokonany przez Wisłę Kraków 0:2 po dogrywce.

W 1972 r. Raków dotarł do półfinału Pucharu Polski, gdzie w dwumeczu przegrał z Legią Warszawa (0:3 i 0:2). Warto jednak podkreślić, że częstochowianie w dalszym ciągu byli wtedy drużyną trzecioligową.

Do pułapu półfinału dotarli też w 2019 r., jednak tym razem odpadli po spotkaniu z Lechią Gdańsk, przegranym 0:1. Czy można uznać to za sukces? Z całą pewnością, bo Raków był wtedy zespołem występującym na poziomie pierwszej ligi (zaplecze Ekstraklasy), a drużyna z Trójmiasta grała jako zespół ekstraklasowy.

Najwyższa lokata, wywalczona przez klub w Ekstraklasie, to miejsce ósme, które Raków zajął na koniec sezonu 1995/1996.

Obecny sezon – jak na razie – jest najlepszy w historii klubu. Jesienią, po 8 kolejkach ligowych, częstochowianie byli liderem PKO Bank Polski Ekstraklasy, a na początku marca, po 19 kolejkach, zajmują trzecie miejsce ze stratą zaledwie pięciu punktów do prowadzącej Legii Warszawa (stan na 1 marca 2021 r.). Utrzymanie tej lokaty gwarantuje start w europejskich pucharach.

4. Stadion do przebudowy

Po drugiej wojnie światowej, w 1949 r., z inicjatywy Mariana Zdunkiewicza utworzono Społeczny Komitet Budowy Stadionu. Obiekt, przy ulicy Bolesława Limanowskiego 83, został oddany do użytku sześć lat później – 22 lipca 1955 r. Początkowo posiadał bieżnię i miał służyć nie tylko piłkarzom, ale i lekkoatletom. Bieżnia lekkoatletyczna została jednak później zlikwidowana. W pierwszych latach właścicielem stadionu była Huta Częstochowa. Dopiero w 2003 r. obiekt oddano miastu Częstochowa.

Pojemność stadionu wynosi 4200 miejsc, ale nie spełnia on wymogów PZPN i UEFA do rozgrywania meczów Ekstraklasy. W lipcu 2020 r. podpisano umowę z wykonawcą, który ma rozbudować stadion do 5500 miejsc oraz zainstalować system ogrzewania murawy, a także zmodernizować zaplecze.

Kierownictwo klubu ma nadzieję, że już w kwietniu Raków będzie mógł rozgrywać mecze PKO Bank Polski Ekstraklasy na swoim stadionie. Na razie mecze w roli gospodarza występuje w Bełchatowie. Jednocześnie czynione są starania, żeby w przyszłości przeprowadzić gruntowną modernizację stadionu, zwiększając jego pojemność do 7200 miejsc.

5. Słynni wychowankowie – Jerzy Brzęczek i Jakub Błaszczykowski

Jerzy Brzęczek. Fot. Forum 5.jpg
Jerzy Brzęczek. Fot. Forum.

Najbardziej znanymi wychowankami Rakowa Częstochowa są byli kapitanowie reprezentacji Polski – Jakub Błaszczykowski oraz jego wujek Jerzy Brzęczek. Obaj urodzili i wychowali się w Truskolasach, w odległości ok. 20 km od Częstochowy.

Jerzy Brzęczek był juniorem Rakowa Częstochowa w latach 1983-1988, a następnie przeszedł do Olimpii Poznań rozpoczynając karierę seniorską. W 1992 r. wraz z młodzieżową reprezentacją Polski wywalczył srebrny medal na igrzyskach olimpijskich w Barcelonie, a w latach 1992-1999 występował w pierwszej drużynie narodowej. Rozegrał w niej 42 oficjalne mecze i strzelił cztery gole. W kilku spotkaniach pełnił też funkcję kapitana, a w latach 2018-2021 był selekcjonerem polskiej drużyny narodowej. To właśnie w Rakowie Brzęczek rozpoczął karierę trenerską. W roli szkoleniowca pracował tu w latach 2010-2014.

Jakub Błaszczykowski juniorem Rakowa był w latach 1993-2002. Następnie jako junior grał w Górniku Zabrze i KS Częstochowa, gdzie rozpoczął karierę seniorską. W 2005 r. podpisał pięcioletni kontrakt z Wisłą Kraków, ale już w 2007 r. kupiła go Borussia Dortmund, w której Błaszczykowski występował aż do 2016 r., stając się jedną z legend niemieckiego klubu.

W latach 2010-2014 pełnił funkcję kapitana reprezentacji Polski. Jest Członkiem Klubu Wybitnego Reprezentanta, a zarazem jednym z czterech polskich piłkarzy (obok Grzegorza Laty, Michała Żewłakowa i Roberta Lewandowskiego) mających na koncie co najmniej 100 występów w reprezentacji narodowej (108, stan na luty 2021 r.).

Innym piłkarzem, który grał w Rakowie, a później zrobił karierę piłkarską, był Jacek Krzynówek. W Rakowie występował w latach 1996-1997, a w latach 1998-2009 rozegrał 96 meczów w reprezentacji Polski, dla której zdobył 15 goli.

Z klubem związani byli też znani ligowcy: Paweł Skrzypek, Jacek Magiera i Tomasz Kiełbowicz.

6. Rekordowe odejście – 5 mln euro za Kamila Piątkowskiego!

Do końca tego sezonu Piątkowski  występuje na boiskach PKO Bank Polski Ekstraklasy Fot. Agencja Gazeta 6.jpg
Do końca tego sezonu Piątkowski  występuje na boiskach PKO Bank Polski Ekstraklasy Fot. Agencja Gazeta.

Ostatniego dnia stycznia Raków Częstochowa poinformował o dokonaniu transakcji, która stanie się absolutnym rekordem transferowym tego klubu. 20-letni obrońca Kamil Piątkowski zostanie latem sprzedany do austriackiego klubu Red Bull Salzburg. Za młodzieżowego reprezentanta Polski częstochowianie dostaną ponad 5 mln euro i bonusy przy okazji następnego transferu.

Żeby zdać sobie sprawę, jak wielka jest to kwota dla Rakowa, wystarczy powiedzieć, że drugim najdroższym transferem Rakowa jest lutowe odejście środkowego napastnika Oskara Zawady do koreańskiego Jeju United za kwotę 350 tys. euro.

Trudno się jednak dziwić, że Piątkowski był aż 14 razy droższy. Jego pozyskaniem interesowały się kluby z całej Europy. Według doniesień medialnych były to m.in. AC Milan, Borussia Dortmund i Atalanta Bergamo. Do końca tego sezonu Piątkowski będzie jednak występować na boiskach PKO Bank Polski Ekstraklasy.

7. Najdroższe nabytki

Iwo Kaczmarski, który w styczniu 2021 r. przyszedł z Korony Kielce za 350 tys. euro 7 Fot pap_20201122_0XE.jpg
Iwo Kaczmarski w styczniu 2021 r. przyszedł z Korony Kielce za 350 tys. euro. Fot PAP.

Najdroższym nabytkiem Rakowa był reprezentant Polski do lat 17, środkowy pomocnik, Iwo Kaczmarski, który w styczniu 2021 r. przyszedł z Korony Kielce za 350 tys. euro.

Drugie miejsce na liście najdroższych transferów do klubu z Częstochowy zajmuje Serb Andrija Luković, za którego Raków w maju 2019 r. zapłacił klubowi FK Vozvodac 250 tys. euro. W marcu 2020 r. rozwiązał umowę za porozumieniem stron.

Tyle samo – 250 tys. euro – „Krzyżowcy” zapłacili we wrześniu 2020 r. za napastnika Daniela Szelągowskiego, który przyszedł do klubu z Korony Kielce.

8. Marek Papszun – twórca sukcesów Rakowa

Rakowa Częstochowa pełni Marek Papszun Agencja Forum 8.jpg
Trenerem Rakowa Częstochowa jest Marek Papszun. Fot. Agencja Forum.

Od 2016 r. rolę trenera Rakowa Częstochowa pełni Marek Papszun, który najpierw w 2017 r. awansował z drużyną do pierwszej ligi, a dwa lata później do PKO Bank Polski Ekstraklasy. Co więcej, w drugim sezonie na najwyższym szczeblu rozgrywkowym zrobił z Rakowa czołową drużynę, która walczy o miejsca premiowane startem w europejskich pucharach.

Sukcesy trenerskie Marka Papszuna są dostrzegane przez kibiców, dziennikarzy i bukmacherów. Po niedawnym zwolnieniu Jerzego Brzęczka ze stanowiska selekcjonera reprezentacji Polski nazwisko Papszuna znalazło się na liście jego ewentualnych następców w zakładach bukmacherskich.

Przed rozpoczęciem pracy w Rakowie Papszun prowadził takie kluby jak Dolcan Ząbki, Legionovia Legionowo czy Świt Nowy Dwór Mazowiecki.

9. Rekordowo szybki gol Gutkovskisa. Wystarczyło 29 sekund!

Vladislavs Gutkovskis strzela gole w 29 sekund 9. Fot. PAP.jpg
Vladislavs Gutkovskis strzela gole w 29 sekund. Fot. PAP.

Wspomnieliśmy już, że obecny sezon jest najlepszy w historii dla Rakowa Częstochowa. W sporym stopniu to zasługa zagranicznego duetu napastników. 26-letni Hiszpan Ivi Lopez i 25-letni Łotysz Vladislavs Gutkovskis w obecnym sezonie PKO Bank Polski Ekstraklasy zdobyli 11 bramek. Obaj dołożyli też po trzy trafienia w rozgrywkach Pucharu Polski.

Gutkovskis może też pochwalić się nie lada wyczynem we wrześniowym spotkaniu 3. kolejki PKO Bank Polski Ekstraklasy z Zagłębiem Lubin. Potrzebował zaledwie 29 sekund, żeby otworzyć wynik spotkania. Jego gol był najszybszą strzeloną przez częstochowian bramką na poziomie Ekstraklasy. Do tej pory najlepszym wynikiem w tej klasyfikacji mógł się pochwalić Janusz Bodzioch, który potrzebował dwóch minut, żeby pokonać bramkarza Pogoni Szczecin. Miało to miejsce w 1994 r.

Gutkovskis ma talent do szybkich goli, bo 10 lutego w meczu Pucharu Polski z Górnikiem Zabrze wpisał się na listę strzelców już w trzeciej minucie. Biorąc pod uwagę niskie temperatury, z pewnością pomogło mu to szybko się rozgrzać.

10. Rekordowe mecze

Lechią Olimpią Gdańsk. Była to wygrana 40 Fot. Forum 10 .jpg
Z Lechią/Olimpią Gdańsk Raków wygrał 4:0. Fot. Forum.

Najwyższe zwycięstwo na poziomie Ekstraklasy Raków Częstochowa odniósł 18 listopada 1995 r. w meczu 17. kolejki sezonu 1995/96 z Lechią/Olimpią Gdańsk. Była to wygrana 4:0 na swoim terenie, a gole dla gospodarzy zdobywali Andrzej Dziedzic (dwukrotnie), Piotr Mandrysz i Grzegorz Skwara.

Wysokie zwycięstwo częstochowianie odnieśli też 18 września 2020 r. w meczu 4. kolejki PKO Bank Polski Ekstraklasy, pokonując na wyjeździe Podbeskidzie Bielsko-Biała 4:1. Co ciekawe, aż trzy gole w tym meczu „Krzyżowcy” strzelili z rzutów karnych (Petr Schwarz, Petr Schwarz i Vladislavs Gutkovskis), a bramkę z gry zdobył Marcin Cebula.

Najwyższej porażki na szczeblu Ekstraklasy „Czerwono-Niebiescy” doznali 13 września 1997 r., przegrywając na wyjeździe z Lechem Poznań aż 0:5. Bramkarz Rakowa Marek Matuszek wyciągał wtedy piłkę z bramki po strzałach Krzysztofa Piskuły (dwukrotnie), Tomasza Bekasa, Piotra Reissa i Macieja Bykowskiego.

Marek Wiśniewski

Karty PKO Bank Polski Ekstraklasy

  • Raków Karta.png
    PKO Bank Polski emituje karty płatnicze PKO Ekspres do konta z wyeksponowanym herbem klubów Ekstraklasy. To jedyny taki produkt na rynku. Utrzymane są w barwach klubowych, które są bliskie sercu kibiców wszystkich drużyn. Stanowią także doskonały element identyfikujący każdego sympatyka z klubem przy wykonywaniu prostych codziennych czynności.
    #OficjalnaKartaEkstraklasy jest dostępna dla wszystkich klientów PKO Banku Polskiego. Kartę można nabyć w placówkach PKO Banku Polskiego, aplikacji IKO, serwisie internetowym iPKO oraz na stronie internetowej www.pkobp.pl.